भूगर्भविद्हरूको टोलीद्वारा म्याग्दी पहिरोको अध्ययन सुरु

Headline: म्याग्दीका पहिरो प्रभावित क्षेत्रमा भूगर्भविद्हरूले स्थलगत अध्ययन सुरु म्याग्दी—आजदेखि भूगर्भविद्हरूको एक विशेषज्ञ टोलीले म्याग्दी जिल्लाका पहिरो प्रभावित क्षेत्रहरूमा स्थलगत अध्ययन सुरु गरेको जनाएको छ। राष्ट्रिय विपद् जोखिम न्यूनीकरण तथा व्यवस्थापन प्राधिकरण (NDRRMA) को समन्वयमा नेपाल भूगर्भिक समाजले सञ्चालन गरेको यस अध्ययनमा समाजका अध्यक्ष भास्कर खतिवडा सहितको प्राविधिक टोली सहभागी भएको छ। कार्यक्रम र उद्देश्य भूगर्भविद्हरूको टोलीले पहिरोग्रस्त क्षेत्रमा दीर्घकालीन जोखिम अनुमान, कारणहरू पत्ता लगाउने र जोखिम कम गर्ने उपायहरूको आधारभूत तथ्याङ्क संकलन गर्ने उद्देश्य राखेको छ।merk - पहिरोका प्रमुख चालकहरू के हुन्, कहिले र किन सक्रिय हुन्छन् भनेर बुझ्ने; - स्थलरचना, जलवायु र बाँकी भू-परिस्थितिका कारकहरूबारे विस्तृत विवरण संकलन गर्ने; - जोखिम क्षेत्रहरूमा सम्भावित भविष्यका घटनाहरूको पूर्वानुमानमा प्रयोग हुने डेटा जुटाउने; - स्थानीय प्रशासन, गाउँपालिका र नागरिकहरूलाई लक्षित जोखिम न्यूनीकरण योजना तयार गर्ने। विधि र कार्ययोजना टोleis स्थानीय क्षेत्रहरूमा फिल्डवर्क सञ्चालन गर्दै भू-आकृतिक सर्वेक्षण, ढुंगा-बालुवा परीक्षण, माटो परीक्षण, जलवर्ष र वर्षा सम्बन्धी आँकडा संकलन, तथा भू-भौतिक सर्वेक्षण पद्धतिहरू प्रयोग गर्ने छ। उदाहरणीय पद्धतिहरूमा इलेक्ट्रिकल रेसिस्टिभिटी टोमोग्राफी, सिस्मिक रिफ्रेक्शन लगायत भू-भौतिक सर्वेक्षण, उडानयोग्य ड्रोन् मार्फत हवाई चित्रण तथा भू-अवलोकन समेटिएको छ। साथै, गाउँ–गाउँको जनसहभागिता, स्थानीय ज्ञान र ऐतिहासिक पहिरोहालका विवरणहरू पनि डेटा सेटमा समावेश गर्ने योजना छ। स्थान र समयरेखा यो अध्ययन म्याग्दी जिल्लाका पहिरो प्रावण्य क्षेत्रहरूमा स्पष्ट जोखिम गुणस्तर निर्धारणका लागि चयनित प्राथमिक क्षेत्रहरूमा आयोजित हुने छ। दुईदेखि तीन महिनाको अवधिमा प्राथमिक परिणामहरू र प्रारम्भिक जोखिम-विश्लेषण उपलब्ध गराउने लक्ष्य रहेको छ। पछि सावधानीका साथ दीर्घकालीन जोखिम न्यूनीकरण योजना र पूर्व–चेतावनी प्रणालीका लागि आवश्यकता अनुसार थप अध्ययन श्रृंखलाहरू सञ्चालन गरिनेछन्। बिहानी–दैनिक प्रतिक्रिया र समन्वय NDRRMA का प्रतिनिधिहरूले उक्त अध्ययन नेपाली भू–विज्ञान समाजसँग मिलेर अगाडि बढाइरहेको बताए। समाजका अध्यक्ष भास्कर खतिवडा भन्छन्, “यस प्रकारको टीम-आधारित स्थलगत अध्ययनले पहिरो प्रभावित समुदायहरूमा सुरक्षित र दिगो जीवनयापनका लागि ठोस आधारभूत तथ्यांकहरू जुटाउँछ। जोखिमको पहिचान, पूर्व चेतावनी र भूमि प्रयोग योजनामा प्रभावकारी सुधार ल्याउन महत्वपूर्ण कदम हो।” स्थानीय सहभागिता र सुरक्षा कार्यतालिका अनुसार स्थानीय गाउँपालिकाका प्रतिनिधि, जिल्ला प्रशासन, सुरक्षा निकायहरू, स्वास्थ्य शाखा र आपतकालीन सेवाहरूलाई पनि सहभागिता गराइनेछ। अनुसन्धान टोली स्थानीय समुदायसँग सञ्चार, अस्थिर क्षेत्रहरूमा सचेतना जनाउने कार्यक्रमहरू सञ्चालन गर्नेछ। सुरक्षा–बोध हुने तरिकाले लाइन–कनेक्शन, माइक्रो–डाटा नेटवर्क र सुरक्षात्मक उपायहरूलाई पनि प्राथमिकतामा राखिएको छ। भविष्य के अपेक्षा राख्ने? यस अध्ययनबाट पहिरो-जोखिम क्षेत्रहरूको स्पष्ट भौगोलिक मानचित्रण, सम्भावित खतराका संकेतहरू, र त्यस्ता क्षेत्रमा विकास गर्ने संरचना-डीजाइनका मानकहरू तयार हुनेछन्। तथ्यांक–आधारित जोखिम–मोडेल, चेतावनी प्रणाली, र क्षेत्रीय भूमि-उपयोग योजना निर्माणमा यो डेटा उपयोगी हुने छ। लामो अवधिमा, स्थानीय प्रशासन, जनसमुदाय र विकास कार्यक्रमहरूले योजनाबद्ध पूर्व–चेतावनी, श्रोत व्यवस्थापन र आपतकालीन तयारीमा सुधार पाउने विश्वास गरिएको छ। समाप्तमा भूगर्भविद्हरूको यो पहिरो समस्यामा संरचनागत अध्ययन र तथ्यांक-आधारित निर्णय निर्माणमा नयाँ दिशा खोल्ने अपेक्षा गरिएको छ। म्याग्दीका पहिरो प्रभावित क्षेत्रहरूमा गतिशील जोखिम व्यवस्थापन गर्दै समुदायलाई सुरक्षा, दिगोपन र आश्रय दिने endeavours लाई लगानीमा रूपान्तरण गर्ने यो प्रयास हालैको राष्ट्रिय Disaster Risk Reduction र Management कार्यक्रमसँग एकीकृत रुपमा अघि बढ्दैछ।